Beautiful Spaces: Vì sao không gian trẻ lớn lên quan trọng?

Khi chọn trường mầm non cho con, ba mẹ thường nhìn vào những điều rất dễ nhận thấy:

Trường có đẹp không?

Có nhiều cây xanh không?

Lớp học có nhiều đồ chơi không?

Cơ sở vật chất có hiện đại không?

Nhưng có một câu hỏi sâu hơn mà ba mẹ có thể đặt ra:

“Không gian này đang mời gọi con trở thành một người như thế nào?”

Bởi với trẻ nhỏ, không gian không chỉ là nơi diễn ra các hoạt động học tập.

Đó là nơi trẻ chạm vào, di chuyển, quan sát, lựa chọn, chơi, nghỉ ngơi, kết nối và khám phá thế giới mỗi ngày.

Harvard Center on the Developing Child cho rằng môi trường phát triển của trẻ bao gồm toàn bộ những trải nghiệm và điều kiện ở nơi trẻ sống, lớn lên, vui chơi và học tập; những yếu tố này có thể ảnh hưởng đến quá trình phát triển của trẻ. Trung tâm Thiếu nhi Phát triển Harvard

Vì thế, tại ME School, chúng tôi không chỉ đặt câu hỏi:

“Trường có đẹp không?”

Mà quan trọng hơn:

“Không gian này có thực sự phù hợp với cách một đứa trẻ lớn lên không?”

Đó là cách ME School nhìn về Beautiful Spaces.

Beautiful Spaces là gì?

Beautiful Spaces có thể hiểu đơn giản là những không gian đẹp, có chủ đích và phù hợp với sự phát triển của trẻ.

Nhưng chữ “đẹp” ở đây không chỉ có nghĩa là đẹp về thị giác.

Một không gian Beautiful Spaces cần đồng thời trả lời nhiều câu hỏi:

  • Trẻ có cảm thấy an toàn không?
  • Trẻ có thể tự mình tiếp cận đồ dùng không?
  • Có đủ khoảng trống để trẻ vận động không?
  • Có những nơi để trẻ chơi cùng bạn không?
  • Có góc yên tĩnh để trẻ nghỉ ngơi hoặc ở một mình không?
  • Vật liệu có khuyến khích trẻ chạm, thử nghiệm và khám phá không?
  • Ánh sáng có phù hợp với hoạt động của trẻ không?
  • Không gian có kết nối với thiên nhiên không?
  • Trẻ có cảm thấy mình thuộc về nơi này không?

Nói cách khác:

Beautiful Spaces không phải là trang trí trường học. Đó là kiến tạo môi trường sống và học tập phù hợp với trẻ.

Vì sao không gian lại quan trọng với trẻ nhỏ?

Trẻ nhỏ học bằng toàn bộ cơ thể.

Trẻ không chỉ ngồi nghe cô giảng rồi ghi nhớ.

Trẻ học khi:

  • bước đi,
  • chạy,
  • leo trèo,
  • chạm vào vật liệu,
  • nhìn ánh sáng,
  • nghe âm thanh,
  • quan sát thiên nhiên,
  • sắp xếp đồ vật,
  • chơi cùng bạn,
  • tự lựa chọn hoạt động.

NAEYC nhấn mạnh rằng cách sắp xếp, trang bị và sử dụng môi trường học tập có ảnh hưởng đáng kể đến việc tổ chức các hoạt động học tập và hỗ trợ sự phát triển của trẻ. Không gian được thiết kế phù hợp còn cần tính đến khả năng di chuyển, các khu vực hoạt động khác nhau và mức độ trẻ có thể sử dụng không gian một cách độc lập. NAEYC

UNICEF cũng chỉ ra rằng môi trường học tập cho trẻ nhỏ cần có đủ không gian để trẻ di chuyển, khám phá, chơi cá nhân hoặc theo nhóm; đồng thời nên có sự phân chia hợp lý giữa các khu vực hoạt động, vận động và yên tĩnh. UNICEF Global

Vì vậy, một căn phòng dành cho trẻ không đơn thuần là “phòng học”.

Nó là một phần của trải nghiệm giáo dục.

 

1. Ánh sáng: Một căn phòng có thể thay đổi cảm giác của trẻ

Ánh sáng là một trong những yếu tố đầu tiên trẻ cảm nhận khi bước vào một không gian.

Một căn phòng nhiều ánh sáng tự nhiên, thông thoáng và có sự kết nối với bên ngoài tạo ra một trải nghiệm rất khác so với một căn phòng bí, tối và phụ thuộc hoàn toàn vào ánh sáng nhân tạo.

Nhưng điều quan trọng không phải là:

“Càng nhiều ánh sáng càng tốt.”

Mà là:

“Ánh sáng có phù hợp với hoạt động và nhu cầu của trẻ không?”

Khi trẻ đọc sách, trẻ cần một góc đủ sáng.

Khi trẻ khám phá vật liệu, ánh sáng giúp trẻ quan sát màu sắc, hình dạng và chi tiết.

Khi trẻ nghỉ ngơi, không gian lại cần sự dịu nhẹ hơn.

Vì thế, trong Beautiful Spaces, ánh sáng không chỉ để làm cho trường đẹp hơn.

Nó là một phần của cách không gian được sử dụng.

 

2. Màu sắc: Không phải cứ nhiều màu mới là không gian dành cho trẻ

Nhắc đến trường mầm non, chúng ta thường nghĩ đến những bức tường nhiều màu sắc, hình ảnh hoạt hình và những đồ vật bắt mắt.

Nhưng một không gian dành cho trẻ không nhất thiết phải thật nhiều màu.

Điều quan trọng là màu sắc được sử dụng có chủ đích để tạo nên một môi trường:

  • dễ quan sát,
  • dễ định hướng,
  • không quá rối mắt,
  • làm nổi bật những vật liệu trẻ cần khám phá.

Một môi trường có sự cân bằng về màu sắc có thể giúp những trải nghiệm của trẻ trở thành trung tâm, thay vì để đồ trang trí trở thành thứ thu hút sự chú ý nhiều nhất.

Beautiful Spaces vì thế không tìm cách làm cho lớp học “nhiều thứ để nhìn”.

Mà tìm cách tạo ra:

“Đủ đẹp để trẻ muốn khám phá, đủ tinh giản để trẻ có thể tập trung.”

3. Vật liệu: Trẻ cần được chạm vào thế giới thật

Trẻ nhỏ khám phá thế giới bằng đôi tay.

Một chiếc lá.

Một viên đá.

Một miếng gỗ.

Một mảnh vải.

Một khối đất sét.

Một chiếc thìa.

Một chiếc cốc.

Những vật liệu tưởng như rất bình thường lại có thể trở thành những đối tượng để trẻ:

chạm – quan sát – so sánh – thử nghiệm – tưởng tượng.

NAEYC ghi nhận rằng việc lựa chọn vật liệu, đồ dùng và cách chúng được bố trí trong môi trường có liên quan đến cách trẻ học và tham gia vào trải nghiệm. Những vật liệu được đặt ở vị trí phù hợp và dễ tiếp cận cũng có thể tạo thêm cơ hội để trẻ chủ động sử dụng không gian. NAEYC

Vì vậy, tại ME School, câu hỏi không chỉ là:

“Đồ dùng này có đẹp không?”

mà còn là:

“Trẻ có thể làm gì với nó?”

 

4. Khoảng trống: Trẻ cũng cần những khoảng để được tự do

Một lớp học có thật nhiều đồ chơi chưa chắc là một môi trường giàu trải nghiệm.

Đôi khi, điều trẻ cần nhất lại là:

một khoảng trống.

Một khoảng để chạy.

Một khoảng để nằm xuống.

Một khoảng để xây dựng.

Một khoảng để chơi cùng bạn.

Một khoảng để ngồi yên.

Một khoảng để tự nghĩ xem mình muốn làm gì tiếp theo.

UNICEF lưu ý rằng không gian đủ rộng giúp trẻ có cơ hội di chuyển, khám phá và tham gia đồng thời vào các hoạt động yên tĩnh hoặc vận động; việc phân chia không gian hợp lý cũng có thể hỗ trợ các hình thức chơi khác nhau.

NAEYC cũng nhấn mạnh việc tổ chức các khu vực hoạt động, khu vực yên tĩnh, ranh giới không gian và lối di chuyển để môi trường phù hợp hơn với nhu cầu của trẻ.

Vì vậy:

Khoảng trống không phải là phần “bỏ trống” của lớp học. Nó là một phần của thiết kế.

 

5. Những góc nhỏ: Trẻ cần một nơi thuộc về mình

Hãy thử bước vào một lớp học và quan sát:

Có nơi nào trẻ có thể ngồi một mình không?

Có một góc đọc sách không?

Có nơi trẻ có thể nghỉ ngơi khi cần không?

Có những khu vực nhỏ để hai hoặc ba trẻ chơi cùng nhau không?

Không gian dành cho trẻ không nên chỉ được tổ chức thành:

“một căn phòng – một nhóm trẻ – một hoạt động”.

Trẻ cần những không gian với nhiều mức độ khác nhau:

  • nơi hoạt động,
  • nơi tương tác,
  • nơi sáng tạo,
  • nơi vận động,
  • nơi yên tĩnh.

UNICEF đề cập đến nhu cầu có quiet zone – khu vực yên tĩnh – để trẻ có thể tương tác với người lớn, chơi một mình, xem sách hoặc nghỉ ngơi.

Đó cũng là cách không gian nói với trẻ rằng:

“Con có quyền lựa chọn cách mình muốn ở đây.”

6. Thiên nhiên: Khi thế giới bên ngoài trở thành một phần của lớp học

Một chiếc lá rơi.

Một con kiến đang bò.

Một vệt nắng trên mặt đất.

Một bông hoa đang nở.

Một thân cây có hình dáng đặc biệt.

Với người lớn, đó có thể chỉ là những điều rất bình thường.

Nhưng với trẻ nhỏ, đó là những lời mời khám phá.

Harvard Center on the Developing Child xem khả năng tiếp cận những không gian xanh an toàn là một trong những yếu tố tích cực của môi trường phát triển của trẻ.

Vì vậy, tại ME School, thiên nhiên không chỉ được đặt ở bên ngoài lớp học để “trường có nhiều cây xanh hơn”.

Thiên nhiên trở thành một phần của trải nghiệm:

học – chơi – quan sát – vận động – đặt câu hỏi – khám phá.

Khi trẻ nhìn một chiếc lá, người lớn không nhất thiết phải nói ngay:

“Đây là lá gì?”

Có thể chỉ cần hỏi:

“Con nhìn thấy điều gì?”

Và từ đó, một trải nghiệm học tập bắt đầu.

Beautiful Spaces không phải là một ngôi trường đẹp để chụp ảnh

Đây có lẽ là điều quan trọng nhất ME School muốn chia sẻ với ba mẹ.

Một ngôi trường có thể rất đẹp trên ảnh.

Nhưng nếu:

  • đồ dùng nằm ngoài tầm với của trẻ,
  • trẻ không thể tự lựa chọn,
  • không có chỗ cho trẻ vận động,
  • không có nơi để trẻ nghỉ,
  • mọi thứ quá ngăn nắp đến mức trẻ không được chạm vào,
  • thiên nhiên chỉ để ngắm,
  • đồ trang trí nhiều hơn vật liệu để khám phá,

thì đó mới chỉ là một không gian đẹp.

Chưa chắc đó đã là Beautiful Spaces.

Beautiful Spaces đặt câu hỏi khác:

“Không gian này đang làm gì cho sự phát triển của trẻ?”

NAEYC mô tả môi trường học tập chất lượng là một môi trường được tổ chức có chủ đích, linh hoạt, hấp dẫn và phản ánh quan niệm rằng trẻ là những người tham gia có năng lực trong quá trình học tập.

ME School nhìn về Beautiful Spaces như thế nào?

Tại ME School, chúng tôi tin rằng:

Môi trường cũng là một người thầy.

Không phải bởi căn phòng có thể thay thế giáo viên.

Mà bởi mỗi ngày, không gian đang âm thầm gửi đến trẻ những thông điệp:

“Con có thể tự lấy đồ.”

“Con có thể lựa chọn.”

“Con có thể khám phá.”

“Con có thể di chuyển.”

“Con có thể nghỉ khi cần.”

“Con có thể đặt câu hỏi.”

“Con được phép chạm vào thế giới.”

Đó là lý do ME School chú trọng những không gian có ánh sáng tự nhiên, nhiều kết nối với thiên nhiên, vật liệu mở, các khu vực hoạt động đa dạng và những khoảng không để trẻ vận động, khám phá.

Mỗi campus có thể có diện tích, kiến trúc và đặc điểm khác nhau.

Nhưng tinh thần chung vẫn là:

Không gian được tạo ra cho trẻ sống trong đó, chứ không phải chỉ để người lớn ngắm nhìn.

Từ “trường đẹp” đến “môi trường giáo dục có chủ đích”

Đây cũng là một cách rất khác để ba mẹ nhìn một ngôi trường khi đi tham quan.

Thay vì chỉ hỏi:

“Trường này có đẹp không?”

Ba mẹ có thể thử hỏi:

1. Trẻ có thể tự làm được gì trong không gian này?

2. Những đồ dùng nào nằm trong tầm với của trẻ?

3. Trẻ có bao nhiêu lựa chọn?

4. Có đủ không gian cho cả vận động và nghỉ ngơi không?

5. Trẻ có được tiếp xúc với vật liệu thật và thiên nhiên không?

6. Không gian có thay đổi theo nhu cầu và dự án của trẻ không?

7. Những gì được đặt trong lớp học có thực sự phục vụ trải nghiệm của trẻ không?

Những câu hỏi này giúp ba mẹ nhìn sâu hơn sau vẻ đẹp của một ngôi trường.

Beautiful Spaces và Giáo dục Chuyển hóa: Khi người lớn cũng thay đổi cách nhìn về không gian

Có một điểm rất đặc biệt khi đặt Beautiful Spaces bên cạnh triết lý Giáo dục Chuyển hóa của ME School.

Nếu người lớn tin rằng:

“Trẻ cần được người lớn làm mọi thứ cho.”

thì không gian sẽ được thiết kế theo cách đó.

Nhưng nếu người lớn tin rằng:

“Trẻ là một con người có năng lực, có khả năng lựa chọn, khám phá và kiến tạo trải nghiệm của mình.”

thì không gian cũng sẽ thay đổi.

Kệ thấp hơn.

Đồ dùng dễ lấy hơn.

Nhiều vật liệu mở hơn.

Có nhiều khoảng trống hơn.

Có nhiều lựa chọn hơn.

Có nhiều cơ hội để trẻ tự làm hơn.

Vì vậy, Beautiful Spaces không tách rời Giáo dục Chuyển hóa.

Nó là một cách để triết lý ấy hiện diện bằng vật chất trong đời sống hàng ngày của trẻ.

Ba mẹ có thể nhận biết Beautiful Spaces khi tham quan trường như thế nào?

Hãy thử dành vài phút quan sát mà chưa cần nghe tư vấn.

Nhìn trẻ.

Nhìn giáo viên.

Và nhìn không gian.

Ba mẹ có thể tự hỏi:

Trẻ có đang sử dụng không gian này không?

Nếu trẻ đang tự lấy một cuốn sách, chọn một vật liệu, ngồi trò chuyện với bạn, quan sát một chiếc lá hay tự di chuyển giữa các khu vực…

thì không gian đang thực sự sống cùng trẻ.

Bởi cuối cùng, một môi trường giáo dục đẹp nhất không phải là môi trường khiến người lớn trầm trồ.

Mà là môi trường khiến:

trẻ muốn ở lại, muốn khám phá và muốn tự mình làm điều gì đó.

 

FAQ: Những câu hỏi thường gặp về không gian giáo dục mầm non

Beautiful Spaces là gì?

Beautiful Spaces là cách ME School gọi những không gian được kiến tạo có chủ đích, trong đó vẻ đẹp đi cùng tính an toàn, khả năng sử dụng, sự tự chủ, cơ hội khám phá và nhu cầu phát triển của trẻ.

Không gian trường mầm non có ảnh hưởng đến trẻ không?

Có. Các nghiên cứu về môi trường phát triển cho thấy những điều kiện nơi trẻ sống, chơi và học có liên quan đến quá trình phát triển và sức khỏe của trẻ.

Trường mầm non đẹp có đồng nghĩa với môi trường giáo dục tốt không?

Không nhất thiết. Một môi trường giáo dục tốt cần được thiết kế phù hợp với sự phát triển của trẻ, bao gồm khả năng di chuyển, khám phá, tương tác, nghỉ ngơi và sử dụng không gian một cách phù hợp.

Vì sao trẻ cần không gian yên tĩnh?

Trẻ nhỏ cũng cần những khoảng riêng để đọc sách, nghỉ ngơi, chơi một mình hoặc kết nối với người lớn. Việc có khu vực yên tĩnh là một trong những yếu tố được đề cập trong hướng dẫn về môi trường giáo dục mầm non.

Vì sao ME School chú trọng thiên nhiên?

ME School xem thiên nhiên là một phần của môi trường học tập. Trẻ có cơ hội quan sát, vận động, chạm vào vật liệu tự nhiên và khám phá thế giới thực thay vì chỉ tiếp nhận kiến thức qua các đồ dùng được chuẩn bị sẵn.

Kết luận

Một ngôi trường đẹp có thể khiến chúng ta ấn tượng trong lần đầu tiên bước vào.

Nhưng một môi trường giáo dục đẹp cho trẻ cần nhiều hơn thế.

Đó là nơi:

ánh sáng vừa đủ để trẻ quan sát,

khoảng trống đủ để trẻ vận động,

vật liệu đủ thật để trẻ khám phá,

thiên nhiên đủ gần để trẻ kết nối,

và không gian đủ mở để trẻ được lựa chọn.

Đó là lý do tại ME School, chúng tôi không chỉ muốn tạo ra những beautiful schools.

Chúng tôi muốn kiến tạo những Beautiful Spaces – nơi mỗi góc nhỏ, mỗi vật liệu, mỗi khoảng trống đều góp phần tạo nên một tuổi thơ được sống, được khám phá và được lớn lên theo cách riêng của mình.

Bởi một môi trường đẹp nhất không phải là nơi người lớn thấy đẹp.
Mà là nơi trẻ được là chính mình.

 

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Harvard Center on the Developing Child – Harvard University.
Developmental Environments. Tài liệu về cách những điều kiện trong môi trường nơi trẻ sống, lớn lên, vui chơi và học tập có thể ảnh hưởng đến sự phát triển. Trung tâm Thiếu nhi Phát triển Harvard

2. National Scientific Council on the Developing Child – Harvard University.
Place Matters: The Environment We Create Shapes the Foundations of Healthy Development. Nghiên cứu về vai trò của môi trường vật chất và tự nhiên đối với nền tảng phát triển của trẻ. Trung tâm Thiếu nhi Phát triển Harvard

3. NAEYC – National Association for the Education of Young Children.
Developmentally Appropriate Practice Position Statement. Cơ sở về việc xây dựng môi trường học tập phù hợp với sự phát triển và nhu cầu của trẻ. NAEYC

4. NAEYC.
Structuring the Physical Learning Environment. Tài liệu về cách tổ chức không gian, khu vực hoạt động, vật liệu, lối di chuyển và khả năng trẻ sử dụng môi trường một cách độc lập. NAEYC

5. UNICEF.
Child-Friendly Schools Manual – Location, Design and Construction. Tài liệu đề cập đến nhu cầu về không gian vận động, khu vực yên tĩnh, khu vực chơi và cách tổ chức môi trường cho trẻ nhỏ

 

🌿 Ba mẹ muốn con được lớn lên trong môi trường yêu thương?

Tại ME School, con được trải nghiệm giáo dục chuyển hóa trong không gian thiên nhiên — nơi mỗi ngày đều là một ngày hạnh phúc. Đặt lịch tham quan để cảm nhận trực tiếp!

Chia sẻ

Tin liên quan